Meta’nın veri güvenliği konusundaki geçmişi, şirketin Ray-Ban ile geliştirdiği akıllı gözlüklere karşı temkinli yaklaşılmasına neden oluyor. Kamera, mikrofon ve yapay zekâyı günlük kullanıma taşıyan gözlüklerin hangi verileri topladığı ise kullanılan özelliğe ve gizlilik ayarlarına göre değişiyor.
META GÖREBİLİYOR MU?
Meta’nın açıklamasına göre Ray-Ban Meta ile çekilen fotoğraf ve videolar, kullanıcı bunları paylaşmadığı sürece otomatik olarak şirketin sunucularına gönderilmiyor. Görüntüler, varsayılan durumda kullanıcının cihazında kalıyor.
Ancak “bulut medya” seçeneği etkinleştirildiğinde tablo değişiyor. Bu ayar açıkken çekilen fotoğraf ve videolar Meta’nın sunucularında 30 gün boyunca saklanıyor.
Bulut depolama isteğe bağlı olsa da fotoğraf ve videoları sesli komutla arkadaşlara gönderme veya otomatik çekim gibi bazı özelliklerin kullanılabilmesi için etkinleştirilmesi gerekiyor.
Meta AI uygulamasındaki galeriden silinen bir görüntü, şirketin bulutundan da kaldırılıyor. Meta ayrıca kullanıcıların çektiği fotoğraf ve videoların içeriğini reklam göstermek veya yapay zekâ sistemlerini eğitmek amacıyla kullanmadığını belirtiyor.
Bulut medya ayarları, Meta AI uygulamasında şu bölümden kontrol edilebiliyor:
Ayarlar > Gözlükler > Gözlük gizliliği > Bulut medya
YZ KULLANILDIĞINDA NE OLUYOR?
Gözlüğün kamerasını kullanan yapay zekâ özellikleri, gizlilik açısından daha büyük bir ödün verilmesini gerektiriyor.
Kullanıcı Live AI özelliğini çalıştırdığında veya Meta AI’a “Baktığım şey nedir?” gibi bir soru yönelttiğinde gözlük, çevrenin bir fotoğrafını çekerek analiz için Meta’ya gönderiyor. Bu görüntüler telefonun fotoğraf galerisine kaydedilmese de Meta tarafından saklanabiliyor.
Şirket, yapay zekâ sistemlerini geliştirmek amacıyla bazı görüntülerin üçüncü taraf çalışanlar tarafından incelenip etiketlenebildiğini de doğruluyor. Meta, kimlik belirleyici bilgilerin incelemeye girmesini engellemek için çeşitli filtreler uyguladığını savunuyor.
Buna rağmen kullanıcıların, gözlüğün kamerasıyla yapay zekâya gösterdikleri bir görüntünün insan incelemesine konu olabileceğini bilmesi gerekiyor. Özellikle kimlik belgesi, sağlık kaydı, banka bilgisi veya kişisel yazışma içeren belgelerin yapay zekâ özellikleriyle analiz edilmemesi daha güvenli bir seçenek olarak öne çıkıyor.
Bu durum, görme engelli veya az gören kullanıcılar açısından da önem taşıyor. Meta’nın erişilebilirlik amacıyla öne çıkardığı Live AI gibi özellikler, çevrenin tanımlanmasında ciddi kolaylık sağlayabiliyor. Ancak bu özellikleri daha sık kullanan kişilerin, görüntülerin nasıl işlendiği konusunda daha dikkatli olması gerekiyor.
SESLİ KOMUTLAR NE KADAR ÖZEL?
Ray-Ban Meta’nın sesli asistanıyla gerçekleştirilen konuşmalar da varsayılan olarak özel kalmıyor. Kullanıcı asistana bir komut verdiğinde gözlük sesi kaydediyor, konuşmanın yazılı dökümünü oluşturuyor ve bu verileri Meta’nın sistemlerine gönderiyor.
Meta, ses kayıtları ve metin dökümlerini hem makine öğrenmesi sistemleriyle hem de eğitimli insan değerlendiricilerle işleyebiliyor. Şirkete göre insan incelemesi, yapay zekânın yanlış anlayabileceği ifadelerin tespit edilmesine ve Meta AI’ın doğruluğunun artırılmasına yardımcı oluyor.
ABD’deki kullanıcılar bu kayıtların bulutta saklanmasını tamamen kapatamıyor. Avrupa Birliği’ndeki kullanıcılar ise daha sıkı gizlilik düzenlemeleri nedeniyle kayıtların saklanmasını devre dışı bırakabiliyor.
Gözlükler zaman zaman uyandırma komutunu yanlış algılayarak istenmeden kısa ses kayıtları da oluşturabiliyor. Meta, “yanlış uyanma” olarak sınıflandırdığı bu kayıtları tespit edildikten sonra en geç 90 gün içinde sistemlerinden kaldırdığını söylüyor.
Kullanıcılar daha önce toplanmış ses kayıtlarını şu menüden inceleyip silebiliyor:
Ayarlar > Gözlükler > Gözlük gizliliği > Ses etkinliği günlüğü
Buradan bütün kayıtları tek seferde silmek veya kayıtları ayrı ayrı kontrol etmek mümkün.
GİZLİ KAYIT YAPILABİLİR Mİ?
Ray-Ban Meta’nın ön bölümünde, fotoğraf veya video çekilirken çevredeki insanları uyaran bir LED ışık bulunuyor. Işık kapatıldığında veya üzeri bant gibi bir malzemeyle örtüldüğünde gözlüğün kamerasının çalışmasını engelleyen bir güvenlik sistemi de mevcut.
Ancak bu korumanın tamamen aşılamaz olmadığı belirtiliyor. Piyasada LED’i kapatırken gözlüğün koruma sistemini tetiklemeyen aksesuarlar satılıyor. Ayrıca LED’in fiziksel olarak bozulmasına yönelik çeşitli modifikasyon hizmetleri ve yöntemleri de bulunuyor.
Meta, yayımladığı bir yazılım güncellemesiyle LED’de fiziksel müdahale tespit edilmesi durumunda kamerayı devre dışı bırakmaya başladı. Instagram da değiştirilmiş gözlüklerle insanları taciz eden veya izinsiz kayda alan bazı hesaplara karşı işlem uyguladı.
Buna rağmen kötü niyetli kişilerin sistemi aşmasını tamamen önleyen bir çözüm henüz bulunabilmiş değil.
GİZLİLİK İÇİN NELER YAPILABİLİR?
Ray-Ban Meta kullanıcılarının riski azaltmak için bulut medya ayarlarını kontrol etmesi, ihtiyaç duymadığı özellikleri kapatması ve ses etkinliği günlüğünü düzenli olarak temizlemesi öneriliyor.
Kamera kullanan yapay zekâ özelliklerinin kişisel belge, özel görüşme veya kayıt yapılmasının uygun olmayacağı ortamlarda çalıştırılmaması da önem taşıyor.
Sonuç olarak Ray-Ban Meta ile çekilen her görüntü otomatik olarak Meta’ya gitmiyor. Ancak yapay zekâ, bulut depolama ve sesli komutlar kullanıldığında çok daha fazla veri şirketin sistemlerine aktarılıyor. Bu nedenle gözlüğün gizlilik riski, yalnızca donanımından değil, kullanıcının hangi özellikleri etkinleştirdiğinden de kaynaklanıyor.
